A tiu Bachis Zuanne Pireddu(Pro su chentenariu)
Tiu Bachis Zuanne, custu meu umil’ omaggiu rezzide cuntentu, ca est troppu solenne su momentu chi a connoscher bos at dadu Deu.
In sa die chi azis isposadu a chent’ annos s’ auguriu rezzizis, e forsis, tando, mancu bi creizis a cuss’ edade ‘e b’ esser’ arrivadu.
Ma bois, de sa vida cal’ eroe, a s’ auguriu de cussa bona zente pro puntigliu li azis postu mente ca sos chent’ annos los cumprides oe.
E poi los cumprides tranquillu custrintu senza esser a su lettu, sezis vegliardu dignu de rispettu a postu de sentidos e arzillu.
Una grazia no est de sas prus malas sa ch’ azis bois devidu ottenner, zertu chi no est fazile a sustenner de chent’ annos su pesu subr’ ‘e palas.
Eppuru bois cun fazilidade de chent’ annos su pesu sustenides, e veramente non lu cumparides de b’ esser’ arrivadu a cuss’ edade.
Massaggiu fizis de professione, a su tribagliu costante, devotu; sos ch’ a sos tempos bos ana connotu non bo l’ at nadu nessunu, mandrone.
Cando sas terras fini ancora cruas, dae sa ostra edade pizzinna cun sos antigos arados de linna tulas nd’ azis sestadu prus de duas.
Ghiadu nd’ azis de giuos distintos bene domados a sa santa faina, largos de lumbos, largos de ischina, sempre mascados, sempre bene lintos.
Passione tenizis pro s’ aronzu coltivaizis cuntentu s’ incunza, non timizis de s’ istiu sa munza de sas arzolas e de su messonzu.
Affrontande annada bona e mala attivu fizis in sos idatones; e cantos nd’ azis bidu de muntones de trigu che-i s’ oro fattu in pala.
Ma non fit su tribagliu solamente ch’ in cussos tempos fit penosu e grae: de sa malaria bi fit sa piae sa chi faghiat morrer tanta zente.
Però, ca bois fizis favoridu d’ una salude istraordinaria, in cussos tempos prenos de malaria bos at finas sa titula timidu.
Non fizis bonu che massaggiu ebbia ma che pastore puru aizis fama, a tempus bostru a prus de un’ ama sezis bistadu de attenta ghia.
S’ ama dae su sou corcadorzu a runcos de armurtu e archimissa, in sas nottes de zerru a ora fissa la ogaizis a murigadorzu.
E cantas nottes sa carena istracca, cun su terrinu de iddia cobertu, passada l’ azis in su campu abbertu senza pinnettu e senza barracca;
forsis contande sas penosas oras sende sa mandra de s’ ama vicina, colcadu subra de calchi faschina cun s’ abba sutta falandebi a coras.
Affrontand’ ‘e su zerru sos rigores senza tenner s’ affranzu ‘e su pinnettu eppuru mai bi fizis suggettu a proare artriticos dolores.
In sa cussorza pro pastorigare sas intemperias totu affrontaizis, da poi a su monte pigaizis in sos beranos pro imberanare.
In sos beranos, in sos istadiales, vida faghizis in s’ umbrosu littu, cando fidi su monte buscu fittu d’ elighes e de chercos colossales.
Tando fini sas montagnas diversas non fin che oe de linna iscunduttas, sas piantas bistadas sun distruttas pro aer fattu carbon’ e traversas.
Su sole in s’ eternu movimentu miradu l’ azis infinitas oras, e cantas luminosas auroras in Palai e in su Gennargentu.
Connotu nd’ azis de dies serenas, connotu nd’ azis dies de burrascas, bois azis connotu chentu Pascas, chentu Nadales e chentu succhenas.
Bois sì l’ azis tenta sa fortuna de aer duas epocas connotu: sa chi non fin sas macchinas in motu e sa chi già toccada l’ an sa luna.
Dotadu de adamantina idea in bois resistenzia s’ annidada, che turre chi sos seculos isfidada restande sempre intatta e sempre rea.
A bois chi azis tentu custa sorte nois rendimos d’ affettu tributos; cantos gigantes giovanos sun ruttos in sutta sas farrancas de sa morte!
Est su ostru perfettu macchinariu malu a l’ attaccare su ruinzu, de sa candela ostra su lughinzu fattu no est de cotone ordinariu.
S’ ozu ch’ an postu a sa ostra candela zertu chi ozu est ispeziale; poi de custa gara triunfale a su entu isparghide sa bandela.
Bois non sezis adduradu frimmu, ma currinde pienu de azardu a custu disizadu traguardu intantu sezis arrivadu primmu.
Dae cando bos an dadu su via sa vittoria ostra est balanzada, de sos bostros fedales non che nd’ ada manc’ unu pro bos fagher cumpagnia.
Ma ch’ azis sa cumpagna de sa vida ch’ est pro bois fidele sentinella, cun s’ affezionada parentella pro bos fagher sa festa tota unida.
Sos paesanos totu a bonu coro veramente bos veneran’ e amana, in custa bella die bos proclamana totu cantos che veru nonnu insoro.
Fizos, nebodes, minores e mannos, lontanoso e intimos parentes, paesanos e bostros connoschentes auguramos ancora: a medas annos!
Bolotana 22 de Frearzu 1966 |